Ερωτολάγνος, εθισμένος στις ηδονικές πράξεις και αιχμάλωτος της απόλαυσης ενός ασυγκράτητου ερωτισμού έγραψε δίχως επιφύλαξη μα καταδικάστηκε εις το πυρ το εξώτερον για ανηθικότητα (Γράμμα στο Μαρκήσιο ντε Σαντ)

Ο τρόπος που σκέφτομαι είναι καρπός των στοχασμών μου ͘  είναι αποτέλεσμα της ύπαρξής μου, της εσωτερικής μου συγκρότησης (…). Ακολουθώ αυτές τις αρχές και αυτές τις ορέξεις μέχρι φανατισμού, και ο φανατισμός είναι το προϊόν της καταδίωξης των τυράννων μου. (…) Θα το δηλώσω σε όλον τον κόσμο είχες πει και δεν έχω λόγο να σε αμφισβητήσω γιατί ο έρωτας με τον στοχασμό δεν απέχουν πολύ, συγκοινωνούντα δοχεία είναι. Ήσουν ένας φιλόσοφος του έρωτα και ένας ορεξάτος ερωτύλος που δεν έκρυψε ποτέ τις άγριες μα πάνω από όλα ειλικρινείς διαθέσεις του για εξάρσεις και ακολασίες. Στο κάτω κάτω της γραφής γιατί όχι, ο έρωτας είναι μια πράξη βαθιά λυτρωτική και ανθρώπινη, είναι το απαύγασμα της ψυχικής ανάτασης και κανείς δεν κατάλαβε γιατί πρέπει να λιθοβολείται μα να υμνείται. Εσύ υπηρέτης ενός έρωτα δίχως όρια και περιορισμούς αναλώθηκες να πείσεις τους δήθεν ηθικούς περί του αντιθέτου αλλά αν συμφωνούσαν μαζί σου Μαρκήσιε θα ξεμπρόστιαζαν το είναι τους και άντε μετά να πείσουν πως είναι κάτι άλλο από αυτό που εκφράζουν.Περισσότερα

Παθιασμένη και εμπνευσμένη από έρωτα μετέτρεψε την γλυπτική σε απάγκιο για να κατανικήσει την θλίψη της (Γράμμα στην Καμίγ Κλωντέλ)

Τον αγάπησες σφόδρα, του δόθηκες ψυχή τε και σώματι, τον πόθησες με όλο σου το είναι, στάθηκες δίπλα του σαν Πηνελόπη και σαν Παναγία να τον θαυμάζεις, να του εκμυστηρεύεσαι κάθε σκέψη σου και να αντλείς από εκείνον δημιουργία και έμπνευση, ήταν ο δικός σου θεός, ο μοναδικά πλασμένος. Πληγώθηκες όμως θανάσιμα, καταστράφηκες συναισθηματικά, κατέρρευσες ψυχικά και είχες για μόνο καταφύγιο αυτήν την επαφή με την τέχνη να σε κρατάει όρθια και να σε συντροφεύει στον κατήφορο της αγάπης. Σε εγρήγορση για να μην τρελαθείς εντελώς, για να μην καταρρεύσεις ολοκληρωτικά δόθηκες σε αυτήν. Τα έργα σου είναι ποτισμένα με αγάπη, με πάθος, πόθο, έρωτα, απόγνωση, απελπισία, αφοσίωση για εκείνον που έμελλε να στιγματίσει τη ζωή σου, την ψυχοσύνθεσή σου, το είναι σου, γεύτηκες πολλά δεινά και λίγες χαρές χαμένη στην σκέψη σου για εκείνον, στις στοές του μυαλού σου. Ο λόγος Καμίγ για τον Ροντέν, αυτόν τον άνθρωπο για τον οποίο ζούσες και ανέπνεες, γιατί ο έρωτας είναι τυφλός, ο έρωτας ο δικός σου είναι κεραυνοβόλος και απόλυτος, η εξάρτησή σου τελεσίδικη και χωρίς πισωγύρισμα, ταφόπλακα στην ηρεμία σου. Περισσότερα

Υπηρέτησε την επιστήμη με γενναιότητα και θάρρος και υπήρξε ενάντια στην ανδροκρατία από τις πρώτες γυναίκες πρωτοπόρους της γνώσης (Γράμμα στην Υπατία)

Έχω πολλές ερωτήσεις για σένα, θα ξεκινήσω με την πρώτη. Πώς είναι να είσαι μόνη ανάμεσα σε τόσους και τόσους άνδρες και να παλεύεις ενάντια στο ρεύμα για να αναγνωριστείς για τις ιδέες σου; Είσαι γυναίκα που ζει σε μια εποχή όπου μόνο οι άνδρες έχουν δικαίωμα να ομιλούν για γνώση, είσαι γυναίκα σε μια εποχή που δεν έχεις δικαίωμα να αρθρώνεις λόγο γιατί δεν θα εισακουστείς εύκολα από το πλήθος και γιατί ουσιαστικά θεωρείσαι κατώτερη στα μάτια σου και σου έχουν διαμηνύσει πως άλλος είναι ο ρόλος σου στην κοινωνία. Ξέφυγες από τα δίχτυα της ενασχόλησης με το σπίτι, όπως οριζόταν τότε, και πέταξες ψηλά για να υπηρετήσεις τις επιστήμες, λίγο μετά τους περίφημους Πυθαγόρα, Ηράκλειτο, Αριστοτέλη, Αρχιμήδη και πολύ πριν από τους θεμελιωτές της σύγχρονης επιστήμης όπως ο Κοπέρνικος, ο Γαλιλαίος, ο Νιούτον και αργότερα ο Αϊνστάιν.Περισσότερα

Αφοσιωμένη ηθοποιός, φωνή αντίστασης μα και δοσμένη στον πολιτισμό για όλη της τη ζωή έγινε το σημείο αναφοράς και η επίτιμη πρέσβης της Ελλάδας στο εξωτερικό (Γράμμα στη Μελίνα Μερκούρη)

Ήμουν μικρός, σχολείο ακόμα, αλλά θυμάμαι πως σε πρόλαβα για λίγο καθώς σε έβλεπα στις ειδήσεις. Δεν καταλάβαινα και πολλά τότε για το πρόσωπό σου και γιατί ήσουν σημαντική, αλλά σε θυμάμαι να λες με φωνή λιονταριού πως όταν τα γλυπτά του Παρθενώνα, που αυτός ο ανεκδιήγητος και θρασύς απολίτιστος Έλγιν (αυτά είναι δικά μου λόγια και ξέρω πως θα συμφωνήσεις μαζί μου), επιστρέψουν στον τόπο τους εγώ θα ξαναγεννηθώ. Και πράγματι έδωσες σκληρό αγώνα για να επιστραφούν και θέλω να σε κάνω να χαρείς αφού κάποια λίγα θραύσματα έχουν επιστρέψει μέσα σε αυτά τα τριάντα χρόνια, γιατί τόσα πάνε περίπου από τότε που σε χάσαμε από κοντά μας. Θα μου πεις και εσύ πως η σταδιοδρομία σου ξεκίνησε πολύ νωρίς με τις ταινίες που έγιναν ξακουστές σε όλο τον κόσμο πλάι στον αγαπημένο σου Ζιλ. Όλος ο κόσμος μιλούσε για τις ταινίες σας και για σένα που εκτός από ηθοποιός ήσουν και εξαιρετική ερμηνεύτρια, ποιος μπορεί να ξεχάσει άλλωστε τα παιδιά του Πειραιά που έγινε ύμνος. Περισσότερα

Ο Μισάνθρωπος του Μολιέρου είναι ένας μοναχικός άνθρωπος παντός καιρού

Μέσα στην κόλαση των αναίσχυντων ανθρώπινων σχέσεων καταβυθίζεται ο άνθρωπος και εκείνος που ποθεί να αναπνεύσει έναν άλλο αέρα καταντά να γίνει μισάνθρωπος και λόγω ανάγκης και λόγω επιλογής. Η δίνη των ανήθικων ημερών βρίσκεται εν πλήρει εξελίξει στη Βαβέλ όπου ζούμε και ο άνθρωπος που νιώθει έξω από τα τεκταινόμενα, σαν ψάρι έξω από το νερό, στέκεται ενεός ενώπιον των φαιδρών συμπεριφορών, δοκιμάζεται και υπόκειται σε ψυχολογικό εσωτερικό πόλεμο και στη βάσανο της επιβίωσής του. Κοιτάζει γύρω του και το μόνο που αντικρύζει είναι απαξίωση, απογοήτευση και απόγνωση από κυρίους και κυρίες που αλληλοεπαίρονται για τα δήθεν επιτεύγματά τους και για τον κύκλο των επαφών τους, μην έχοντας τι άλλο να επιδείξουν. Και όμως στο παρασκήνιο των επίπλαστων αυτών επαφών κυριαρχεί το κουτσομπολιό, αναλίσκονται όλοι να ασκούν κριτική σε αυτούς που πριν από λίγο επαινούσαν, ένας αηδιαστικός φαύλος κύκλος δίχως τέλος. Δήθεν φιλίες και επιφανειακές κολακείες δίνουν και παίρνουν σε ένα παιχνίδι απόλυτα ψεύτικο.Περισσότερα

Στην υπηρεσία του δικαίου μέσω της συγγραφής σου στάθηκες γενναία απέναντι στην συκοφαντία ενώ έγραψες για τα ανθρώπινα πάθη χαρίζοντας στον κόσμο σπουδαία λογοτεχνικά έργα (Γράμμα στον Εμίλ Ζολά)

«Ο καλλιτέχνης δεν είναι τίποτα χωρίς το ταλέντο, αλλά το ταλέντο δεν είναι τίποτα χωρίς τη δουλειά», αυτά έλεγες. Και πράγματι, ως κοινωνικά ευαίσθητος, Εμίλ ποτέ δε σταμάτησες να εργάζεσαι με όπλο το χάρισμά σου στη γραφή ως κοινωνικός ανταποκριτής. Ποτέ δεν κουράστηκες να κυκλοφορείς σαν ιμπρεσιονιστής ζωγράφος και να καταγράφεις με την ματιά σου και ύστερα να μεταφέρεις με το μελάνι επάνω στο χαρτί τις κοινωνικές ανθρώπινες στιγμές, τις εξάρσεις, τις αδυναμίες, τα τρωτά σημεία που αντίκριζες στους ανθρώπους που με επιμονή παρατηρούσες, τέτοια υπήρξε και η περίφημη Νανά σου. Περισσότερα

Ατρόμητη γυναίκα, θαρραλέο κορίτσι και εμπνευσμένη ζωγράφος υπήρξε από τις πρώτες γυναίκες ζωγράφους που έγραψαν ιστορία (Γράμμα στην Αρτεμιζία Τζεντιλέσκι)

Δεν φταις εσύ που έζησες σε μια τόσο σκληρή εποχή όπου οι γυναίκες δεν είχαν θέση στην κοινωνία, δεν είχαν άποψη γιατί τους απαγορευόταν, δεν είχαν το δικαίωμα να φέρουν αντιρρήσεις απέναντι στους άνδρες τους ακόμα και αν το δίκαιο τις έπνιγε μέχρι το κεφάλι, δεν είχαν δικαίωμα να διαφωνούν μαζί τους. Αναγέννηση λεγόταν η περίοδος, σίγουρα ναι μα όχι ακριβώς Αρτεμιζία, γνωρίζεις πολύ καλά τον πόλεμο εναντίον σου και τα όσα πέρασες με τον βίαιο και πραγματικά κακό παραλίγο σύζυγό σου, που σε βίαζε συστηματικά. Ο πατέρας σου όφειλε να σε προστατεύσει από ένα τέτοιο σύμφωνο και έχει και αυτός τις ευθύνες του στην απόφασή του αυτή. Ο βιασμός σου υπήρξε ένα γεγονός που σε διαπέρασε, που σε τραυμάτισε, που σε πλήγωσε θανάσιμα, ξέσκισε το μέσα σου και σκότωσε τον ψυχισμό σου. Δεν ήταν εύκολο να αποδείξεις στο ανδρικό δικαστήριο το γεγονός αυτής της πράξης γιατί όλοι είχαν πάρει το μέρος του βιαστή.Περισσότερα

Μεγαλοφυής και γεννημένος για τη μουσική μετέτρεψε την έμφυτη κλίση του σε υπέρβαση ψυχικής αντοχής και χάρισε νότες επουράνιες (Γράμμα στον Λούντβιχ βαν Μπετόβεν)

Δεν ήσουν ένας απλός μουσικός ή ένας μουσουργός, διέθετες μουσική αγιοσύνη γιατί μέχρι και στους ουρανούς οι άγγελοι και στον Όλυμπο ο Απόλλωνας έμειναν άφωνοι με τα ακούσματα που τους χάρισες. Γεννημένος  μέσα στην έμπνευση, τη δημιουργία μετέτρεψες το έμφυτο ταλέντο σου σε μια συμφωνία ζωής, μια συμφωνία που έδωσες με τη μουσική πορεία που διάλεξες, της οποίας υπήρξες ένας ταπεινός και ακούραστος υπηρέτης για όλο σου το βιος. Στο σπίτι σου μόνος και αγκαλιά με το πιάνο σου, μακριά από τα φώτα της δημοσιότητας, συνέθεσες μελωδίες και συμφωνίες που κανείς δεν θα μπορούσε να φανταστεί από έναν άνθρωπο με πρόβλημα κώφωσης. Δεν έγραφε το χέρι σου τις νότες μα η ψυχή σου, το μεγαλείο της που σε οδηγούσε από την πρώτη στιγμή προς την κατεύθυνση της χαράς. Περισσότερα

5+1 βιβλία ιαπωνικής λογοτεχνίας που θα σαγηνεύσουν κάθε αναγνώστη

Η ιαπωνική σχολή λογοτεχνίας έτσι όπως την γνωρίζουμε μέσα από σπουδαίους λογοτέχνες όπως τον Καβαμπάτα, τον Έντο, τον Μισίμα και τόσους άλλους, αποτελεί ένα είδος από μόνη της, μια σχολή που με την γραφή μπορεί και διεισδύει μέσα μας καθώς με έντονο και αιχμηρό ύφος εμπεριέχει μια αμεσότητα που σαγηνεύει. Αξίζει να επισημάνουμε πως η ιαπωνική τέχνη με τις ιδιαίτερες καλλιγραφίες, σχέδια και χαρακτικά των Χιροσίτζε, Ουταμάρο και Χοκουσάι δεν έχουν γίνει ακόμα της μόδας όπως κατά τη διάρκεια του 19ου αιώνα όπου ο όρος japonisme είχε επηρεάσει τους καλλιτέχνες, κυρίως ζωγράφους και λογοτέχνες όπως ο Ζολά, ο Βαν Γκογκ και άλλοι. Ωστόσο, ο αναγνώστης ερχόμενος σε επαφή με έναν τόσο μακρινό κόσμο στέκεται μαγεμένος και ενεός μπροστά βιβλία που παρουσιάζονται εδώ, πρόκειται για έναν κόσμο κάλλους και ψυχικής ανάτασης καθώς και γαλήνης.Περισσότερα

Εμβληματικός ποιητής του ρομαντισμού και γνήσιος αγωνιστής πάλεψε με όλες του τις δυνάμεις δίνοντας τη ζωή του για τον έντιμο αγώνα των Ελλήνων (Γράμμα στον Λόρδο Βύρωνα)

Στον αγώνα των Ελλήνων για ανεξαρτησία και ελευθερία προσέτρεξαν πολλοί φιλέλληνες ανά την υφήλιο για να συνδράμουν το έργο της αποτίναξης του τουρκικού ζυγού, ήσουν και εσύ στους κορυφαίους του χορού. Εσύ υπήρξες κορυφαίος ποιητής και διανοούμενος και δεσπόζουσα φυσιογνωμία αφού από την πρώτη στιγμή έδειξες μεγάλη ευαισθησία στον υπέρτατο αυτόν αγώνα και μάλιστα πούλησες μεγάλο κομμάτι της αξιοθαύμαστης περιουσίας σου για να χρηματοδοτήσεις τον αγώνα. Ωστόσο, δεν έμεινες μόνο εκεί γιατί εσύ ο ίδιος με θάρρος και ζήλο αγωνίστηκες και σκοτώθηκες θυσιαζόμενος  για το ιδανικό της ελευθερίας και της αυτοδιάθεσης του ελληνικού λαού που τόσο αγάπησες. Γνήσιος και αυθεντικός ποιητής του ρομαντισμού αναζητούσες την αλήθεια μακριά από τα πλούτη και την άνεση της ζωής στην ύπαιθρο της Βρετανίας, αναζητούσες διακαώς να ζήσεις μια άλλη περιπέτεια και να προσφέρεις για έναν σκοπό, για ένα ιδεώδες, να γίνεις μέρος μιας ιερής αποστολής, αυτός ήταν ο δικός σου αγώνας και η δική σου σταυροφορία. Περισσότερα

Ταπεινός υπηρέτης των φτωχών και των αδυνάτων έζησε ενάρετο και λιτό βίο και συγχώρεσε τους διώκτες του (Γράμμα στον Άγιο Νεκτάριο)

Το έργο σου μιλάει από μόνο του, η αφοσίωσή σου το ίδιο, η αγιοσύνη της ψυχής σου οδήγησε τόσους και τόσους ανθρώπους στη σωτηρία ακόμα και όταν άφησες το μάταιο αυτό κόσμο για να πας να βρεις τον Άγιο πατέρα όλων μας. Καθόλου τυχαίο πως λίγο μετά τον θάνατό σου, όταν ο παραπληγικός που έμενε μαζί σου στον ίδιο θάλαμο ακούμπησε την φανέλα σου πάνω στο σώμα του μπόρεσε και πάλι να περπατήσει. Βρισκόσουν μια ζωή στην υπηρεσία του κλήρου και δεν έπαψες να βοηθάς και να στέκεσαι δίπλα στους αδύναμους ανθρώπους, να προσπαθείς να απαλύνεις τον πόνο τους και να τους ανακουφίζεις. Μοιραζόσουν το φαγητό σου και ας μην είχες στο τέλος να φας εσύ ο ίδιος. Ποτέ δεν σκέφτηκες τον εαυτό σου μα το πώς θα αφιερωθείς ψυχή τε και σώματι στον κλήρο που πιστά σε ακολουθούσε και πίστευε βαθιά σε σένα. Μέσα από τα βιβλία σου διακήρυττες το καλό, αυτό που λίγες φορές εσύ εισέπραξες από την Εκκλησία, της οποίας υπήρξες ακούραστος τιμητής και γνήσιος αγωνιστής. Περισσότερα

Αυθεντικός λαϊκός ζωγράφος της ελληνικής παράδοσης, αφοσιώθηκε στην τέχνη του και την αγάπησε σαν παιδί του (Γράμμα στον Θεόφιλο Χατζημιχαήλ)

Αυτός ο τόπος δεν γέννησε μόνο μεγάλους αστικούς ζωγράφους σαν τον Νικηφόρο Λύτρα, τον Νικόλαο Γύζη, τον Γιάννη Μόραλη και τόσους άλλους επιφανείς ζωγράφους. Γέννησε και σένα Θεόφιλε, υμνητή του Ορφέα και πνευματικέ άνθρωπε που μέσα από την παρουσία σου σε αυτόν το μάταιο κόσμο μας χάρισες τέτοια ζωγραφικά έργα που όλοι, ακόμα και ξένοι, σε ύμνησαν για την ιδιαιτερότητα του ύφους σου. Σήμερα οι επισκέπτες μένουν ενεοί μπροστά στις τόσο καθάριες τοιχογραφίες σου, μια καθαρότητα πνεύματος και ψυχής. Ο πατέρας σου σου έμαθε την τέχνη του παπουτσιού, αφού ήταν τσαγκάρης και την υπηρέτησες για πολλά χρόνια για να έχεις κάτι από το οποίο να βιοπορίζεσαι.Περισσότερα